Edukacja jako most między kulturami i krajami – tak można opisać dynamiczny rozwój współpracy edukacyjnej pomiędzy Chinami a krajami Azji Środkowej, nawiązujący do historycznego Jedwabnego Szlaku.
Od książek po laboratoria, od wymiany studentów po wspólne projekty badawcze – chińskie i azjatyckie instytucje edukacyjne kreują nową jakość partnerstwa, która przynosi korzyści obu stronom.
Edukacja na nowym poziomie: Chiny i Azja Środkowa
Od początku XXI wieku, szczególnie po uruchomieniu Inicjatywy Pasa i Szlaku (BRI), liczba studentów z krajów Azji Środkowej studiujących w Chinach znacząco wzrosła. Według danych, od 2010 roku liczba ta rośnie średnio o 12,33% rocznie, a obecnie w chińskich uczelniach kształci się ponad 18 tysięcy młodych ludzi z Kazachstanu, Kirgistanu, Tadżykistanu, Uzbekistanu i Turkmenistanu. Najwięcej z nich wybiera duże ośrodki akademickie, takie jak Pekin, Szanghaj, Xi’an czy Xinjiang – region naturalnie łączący Chiny z sąsiednimi krajami Azji Środkowej.
Współpraca edukacyjna na poziomie bilateralnym i regionalnym
W 2023 roku, podczas pierwszego szczytu Chin z krajami Azji Środkowej, partnerstwa te zostały podniesione do jeszcze wyższej rangi. Chiny zobowiązały się do dalszego finansowania stypendiów dla studentów z regionu oraz wspierania uniwersytetów azjatyckich w dołączeniu do Uniwersytetu Sojuszu Szlaku Jedwabnego. Xinjiang, z racji swojej geograficznej i kulturowej bliskości, stanowi kluczowy punkt styku dla rozwijania współpracy edukacyjnej i naukowej.
Przykładem są działania Xinjiang Medical University, która współpracuje z uczelniami w Uzbekistanie, oferując kursy medycyny tradycyjnej Chińskiej i szkoląc nauczycieli i studentów z regionu. Ponadto, Xinjiang Normal University szkoli ponad 1 100 nauczycieli dla krajów Azji Środkowej. Organizowane są także wymiany kulturalne i językowe, takie jak konkursy pisma chińskiego, kaligrafii czy festiwale herbaciane, które budują mosty między społecznościami.
Od książek do laboratoriów: konkretne projekty i innowacje
Rozwój współpracy wykracza poza wymianę studentów i obejmuje wspólne projekty badawcze oraz tworzenie instytutów naukowych. W ciągu ostatnich dwóch lat, Chiny i kraje Azji Środkowej podpisały dziesiątki umów w dziedzinach takich jak nauki ścisłe, inżynieria, rolnictwo czy medycyna. W maju br. w Xinjiang odbyła się konferencja, na której podpisano porozumienia o współpracy w zakresie badań nad zasobami wodnymi, zarządzaniem glebami słonawymi czy szkoleniami dla nauczycieli.
Minister edukacji Chin, Huai Jinpeng, podkreślił gotowość do rozwijania innowacyjnych modeli współpracy, które będą łączyć naukę, przemysł i edukację. Z kolei minister wyższego wykształcenia Uzbekistanu, Kongratbay Sharipov, wyraził chęć rozszerzenia wspólnych projektów badawczych, w tym tworzenia joint laboratories.
Perspektywy zatrudnienia i rozwoju kariery
Wyniki współpracy edukacyjnej przekładają się także na konkretne efekty na rynku pracy. Chińskie uczelnie obserwują pozytywną reakcję pracodawców na absolwentów z Azji Środkowej, którzy po powrocie do swoich krajów często zatrudniani są w służbie zdrowia, instytucjach publicznych czy zakładają własne kliniki i ośrodki medyczne. To potwierdza, że edukacja i nauka stają się kluczem do rozwoju gospodarczego i społecznego regionu.
Podsumowując, „Szlak Jedwabny” edukacji, który łączy Chiny z Azją Środkową, przekształca się w nowoczesną sieć wymiany wiedzy, technologii i kultury. To nie tylko kontynuacja historycznego szlaku handlowego, lecz także symbol współczesnej współpracy, która sprzyja pokojowemu rozwojowi i wzajemnemu zrozumieniu.
